Deze site wordt vaak bezocht. Als je denkt een goede aanvulling te hebben of je hebt een vraag, mail het ons. Of bezoek het messageboard en voeg je boodschap toe.
Verschillende keren is ons per mail gevraagd om een pagina te wijden aan hoe om te gaan met de kinderen bij een scheiding. Het heeft een tijd geduurd voor we besloten dat te doen. De inhoud van de site is geheel gebaseerd op eigen ervaring en de eigen opvoeding. Met scheiden hebben we geen ervaring. Het wordt dan moeilijk om je een mening te vormen over dat onderwerp.
Toch dachten we dat er best een aantal tips te geven is, waarvan de meeste gebaseerd zijn op gezond verstand en het respectvol omgaan met kinderen, ook tijdens en na een scheiding. De vraag daarbij was: Hoe kun je voorkomen dat de kinderen de dupe worden wanneer je als ouders uit elkaar gaat.
Voor een kind stort de wereld in als zijn ouders uit elkaar gaan. Er zijn maar heel weinig scheidingen die "goed" zijn voor het kind. Die huwelijken, waarin een of meerdere gezinsleden mishandeld werden of wanneer er voortdurend geruzied werd. In andere gevallen heeft het kind veel liever dat zijn ouders bij elkaar blijven.
Je doet er goed aan het je kind samen te vertellen en te kijken hoe hij of zij reageert. Geef zo eerlijk mogelijk antwoord op alle vragen die ze stellen. Vertel ze ook gelijk dat het hun schuld niet is. Jullie besluiten uit elkaar te gaan omdat je niet meer van elkaar houdt, maar je houdt nog wel van je kinderen! Houd er rekening mee dat het kind zijn vertrouwen in beide of een van de ouders kan verliezen omdat ze het gevoel hebben in de steek gelaten te worden. Jullie kunnen zo snel mogelijk een eind aan die onzekerheid maken door afspraken te maken over bezoekregelingen en beloven dat je dingen zult regelen, rekening houdend met hun wensen. Dan komt het vertrouwen het snelst weer terug.
Blijf luisteren naar wat je kinderen vragen. Niet alle vragen komen op het moment dat jullie het vertellen. Door de schok kan het best zijn dat de vragen en twijfels pas later opkomen. Door te blijven luisteren naar wat ze eigenlijk zeggen of vragen tussen de regels door kun je ze antwoord geven. Neem alle vragen serieus. Voor jou kan het een kinderachtig probleempje zijn, maar voor je kind kan het een levensgroot probleem zijn. Reageer daar serieus op. Een kind dat toch al onzeker is over de toekomst, kan dichtklappen als hij niet serieus wordt genomen en zal zich gekwetst voelen. Hoe moeilijk ook: wees er voor je kinderen tijdens de scheiding. Iedereen zal daar later profijt van hebben.
Kinderen voelen zich vaak schuldig als er wordt gescheiden. Ze vragen zich af, of nemen aan, dat het hun schuld is. Het is heel goed mogelijk dat je kind kwaad wordt. Vooral bij pubers kan dat leiden tot onuitstaanbaar gedrag, maar het is alleen maar een teken dat het kind gekwetst is en iemand de schuld wil geven. Die boosheid is iets waarmee je moet leren omgaan, ondanks je eigen twijfels en onzekerheden. Soms ook zal je kind partij kiezen voor een van beide ouders. Dat geeft je misschien een "goed gevoel van gelijk hebben", maar het helpt niemand. Een kind houdt in principe van beide ouders. Vraag het kind niet om partij te kiezen en spreek geen kwaad over de andere ouder. Het helpt jou niet en zeker je kind niet. Je kunt makkelijk in de verleiding komen om je ex partner te willen treffen door je kind. Maar je gebruikt niet alleen je kind als wapen, je beschadigt het ook onherstelbaar. En wil je dat je kind aandoen? We hopen van niet.
Je kind komt er het snelst overheen wanneer hij een ouder kan zien en bezoeken wanneer hij dat wil.
Het wordt natuurlijk een stuk moeilijker als een van de ouders het gevoel heeft, dat de ander echt schuld heeft aan de scheiding. Die ouder voelt zich dan slachtoffer en gekwetst. Hij of zij is kwaad op de partner en is niet bereid mee te werken aan een 'vreedzame' oplossing.
Maar al te vaak worden de kinderen opgezet tegen de andere ouder, of worden ze uitgehoord. Mogelijk worden de kinderen zelfs ingezet als onderdeel van het conflict over bezoekregelingen en alimentatie.
Hoe kun je dan als niet kwade ouder zoveel mogelijk het leed beperken?
Ten eerste door je kind niet te dwingen naar jouw kant van het verhaal te luisteren. Zo breng je het kind in een positie dat het partij moet kiezen. De andere ouder heeft dat al gedaan. Jij doet dat dus niet. Wanneer het kind eraan toe is, vraagt hij zelf wel hoe jij er tegenaan kijkt.
Dwing het kind niet om bij je langs te komen als het niet wil. Het is pijnlijk als je kind je niet zien wil, maar meestal zakt die kwaadheid na een tijdje wel en willen ze toch contact. Geef het kind de vrijheid wel of niet te beginnen over de scheiding of de ruzie tussen jullie als partners. Als de andere ouder dat al doet, zal het kind blij zijn dat het 'even niet hoeft' en behoefte hebben aan rust of leuke dingen.
Verwen je kind niet extra: liefde is niet te koop en het levert hoogstens verwende pubers op, die misschien ook nog wel beide ouders tegen elkaar uit gaan spelen. Ook daar win je niets mee.
Vraag je kind hoe en wat het denkt of voelt. Wil hij praten, dan komt het wel. Denk daarbij dat je het kind in zijn waarde laat en dat het veel eenzijdige informatie van de andere ouder te horen heeft gekregen. "Dat is helemaal niet waar!" of een soortgelijke uiting lokt niet werkelijk uit tot een goed gesprek. De andere partij zwart maken, al helemaal niet. Respecteer de mening van je kind, hoe fout die in jouw ogen ook is en probeer door middel van vragen je kind aan het denken te zetten of de waarheid niet ergens in het midden zal liggen. Het moge duidelijk zijn, dat je eerlijk moet zijn. Hoe eerlijk is afhankelijk van de leeftijd, maar als je in een dergelijke situatie je kind de waarheid niet vertelt en het komt erachter, dan zal het wankele vertrouwen alleen maar definitief beschaamd raken.
Hoe harder de andere ouder probeert het kind te beïnvloeden, hoe minder jij het moet doen. Al gaat dat tegen je gevoel in, wees verstandig en geef het kind de vrijheid van denken, die de andere partij het nu juist niet geeft. Op den duur zul je daar de vruchten van plukken.
Wanneer de andere partij de kinderen wil inzetten om jou te treffen, vecht dan niet terug. Het enige dat je bereikt, is dat je je kinderen verder van je afdrijft.
Probeer te allen tijde je volwassen op te stellen en de andere partij met respect te behandelen. Je zult met veel oneerlijkheid worden geconfronteerd en het kan je heel kwaad maken, of pijn doen, maar de andere partij proberen hetzelfde aan te doen, gaat altijd ten koste van diegenen waar je nog steeds van houdt: je kinderen.
.: Tips :.
Het is het beste als ouders samen, op een rustig moment, aan het kind vertellen dat ze gaan scheiden. Vraag aan het kind of het weet wat scheiden betekent en sta stil bij wat dit bij hem oproept.
Ouders moeten het kind duidelijk maken dat hun liefde voor elkaar weliswaar voorbij is - en ook niet meer terugkomt - maar dat hun liefde voor het kind altijd blijft bestaan. Vertel het kind dat het van allebei de ouders mag houden en op geen enkele manier een keuze hoeft te maken.
Zeg niet "een scheiding is beter voor jou". Daarmee zadelen ouders het kind met een te grote verantwoordelijkheid op. Het kind heeft dan ook geen 'recht' meer om boos te worden.
Ontneem het kind zijn kostbare herinneringen aan het gezinsleven niet door dingen te zeggen als "het is eigenlijk altijd al een rot huwelijk geweest". Het is belangrijk dat ouders het kind laten merken dat ze van elkaar hielden en dat ze blij zijn dat het kind er is. Zeg dat je het naar vindt voor het kind dat jullie uit elkaar gaan.
Stel in hoofdlijnen een omgangsregeling en een ouderschapsplan op, voordat je uit elkaar gaat. Hiermee schep je duidelijkheid, ook voor het kind. Het is belangrijk dat het kind zich snel weer veilig voelt en dat er rust komt. Houd bij het bepalen van de omgangsregeling het recht van kinderen op een normale, gezonde ontwikkeling voor ogen (het recht van ouders op omgang met hun kinderen staat sinds de uitspraak door de Hoge Raad in januari 2005, niet meer centraal).
"Nu heb je van alles twee", wordt vaak geruststellend tegen het kind gezegd. Deze opmerking komt vooral voort uit een schuldgevoel van de ouders en is niet afgestemd op de beleving van het kind. In plaats van een vaderhuis en een moederhuis geven de meeste kinderen de voorkeur aan een eigen woonplek: 'mijn huis' met daarnaast een vertrouwd logeeradres. Omdat een scheiding al een zeer ingrijpende verandering voor een kind betekent, verdient het de voorkeur om andere veranderingen zoveel mogelijk te beperken of uit te stellen.
Ook voor veel ouders bekent een echtscheiding een aanslag op het zelfvertrouwen. Het is goed als de ouder probeert dit zelfvertrouwen op andere terreinen dan de opvoeding te herwinnen. Zo wordt voorkomen dat hij of zij te krampachtig bezig is de enige goede ouder voor de kinderen te zijn en daarmee de ex-partner buiten spel te zetten. Het kind heeft geen perfectie nodig, wel inzet en betrokkenheid van beide ouders.
bron: Hop Marjanneke, Intermediair bij kinderopvang. Auteur Henriette Scheeren, klinisch pedagoog, klinisch psycholoog en kindertherapeut.
Er zijn veel boeken geschreven over scheiden en er is ook veel te vinden op internet.
Gun, F. van der en Jong, L. de: Echtscheiding: kiezen voor het kind Uitgeverij SWP, Amsterdam
Smulders-Groenhuijsen, L. En ze leefden nog lang en gelukkig. Uitgeverij SWP, Amsterdam
Op de website van Ouders on line, staan ook verscheidene artikelen over scheiden.